De prevalentie van zorgproblemen in de Nederlandse verpleeghuiszorg: een overzicht van 2017-2024

Samenvatting

Achtergrond: Inzicht in de kwaliteit van zorg is essentieel voor passende zorg en kwaliteitsverbetering voor verpleeghuisbewoners. Data, zoals uit de Landelijke Prevalentiemeting Zorgkwaliteit (LPZ), brengen de prevalenties en ontwikkelingen van veelvoorkomende zorgproblemen in kaart. Dit artikel beschrijft trends in zes zorgproblemen in Nederlandse verpleeghuizen tussen 2017 en 2024: decubitus, incontinentie, vallen, ondervoeding, onvrijwillige zorg en pijn.

Methode: Gegevens van 60.926 bewoners die deelnamen aan LPZ-metingen tussen 2017 en 2024 (met uitzondering van 2020) zijn geanalyseerd. De prevalentie per zorgprobleem is per jaar gerapporteerd.

Resultaten: Tussen 2017 en 2024 steeg de prevalentie van pijn van 34,2% naar 42,7%, terwijl de toepassing van onvrijwillige zorg afnam (30,3% naar 17,1%). Voor de overige zorgproblemen werden minder uitgesproken trends gevonden: ondervoeding bleef vrijwel gelijk (16,3% naar 16,2%), incontinentie daalde (urine: 23,3% naar 20,5%; fecaal: 17,4% naar 16,9%; dubbel: 12,7% naar 9,8%), terwijl valincidenten (12,6% naar 13,1%) en decubitus (2,9% naar 4,5%) licht toenamen.

Conclusie: De LPZ-prevalentiecijfers over 2017–2024 laten uiteenlopende trends zien, waaronder een afname in onvrijwillige zorg en een toename van pijn. De toekomst ligt in het benutten van continu, aan de bron geregistreerde kwaliteitsgegevens, gecombineerd met verhalen van bewoners, naasten en zorgprofessionals, om leren en ontwikkelen te ondersteunen.